
Shakhsanam KURBANOVA
Vatikan’dan çıkan bir kararname, Katolik Kilisesi'nin yarım asrı aşan en derin kırığını resmiyet kazandırdı. Vatikan'ın doktrin ofisi, Aziz Pius X Cemiyeti'nin (SSPX) İsviçre'deki Econe seminerinde dört yeni piskoposu atmasının ardından örgütü "şizmatik" ilan ederek tüm piskoposlarını, rahiplerini ve resmi üyelerini aforoz etti.
Kararın ağırlığı, öngörülen asgari yaptırımların çok ötesine geçmesinden kaynaklanıyor. Dicastery for the Doctrine of the Faith'in açıklaması, örgüt rahiplerinin bundan böyle şizmatik sayılacağını ve aforoz kapsamında değerlendirileceğini; bu rahipler tarafından kıyılan nikahların ve yürütülen günah çıkarma törenlerinin geçersiz olduğunu ilan etti. Bu hüküm, Papa Francis döneminde SSPX'e tanınmış ayrıcalıkların tamamını bir çırpıda sildi.
ÉCÔNE'DAKİ DÖRT SAATLİK TÖREN
Kriz, Temmuz'da İsviçre'nin Econe köyündeki seminerde patlak verdi. Tören beş saat sürdü; aralarında 1.000'i aşkın din adamı ve 15.000 kadar inancının olduğu kalabalık bir törenle SSPX, dört yeni piskoposu atadı. Papa Leo XIV, atamalar öncesinde örgüte "Geri dönün!" çağrısında bulunmuştu ve bu eylemin "son derece ağır bir günah" teşkil edeceğini uyarmıştı.
Törende okunan bir bildiride örgüt, kendisine yönelik "her türlü ceza veya yaptırımın geçersiz olacağını" ilan etti. Atamayı gerçekleştiren Piskopos Alfonso de Galarreta, bu sahneyi daha önce bir kez yaşamıştı: De Galarreta, 1988'de de Papa II. Jean Paul'ün onayı olmaksızın piskopos atanan dört isimden biriydi ve o dönem de aforoz edilmişti.
TARİHİN TEKERRÜRÜ, AMA DAHA SERT
1988'deki aforozlar, Papa Benedict XVI tarafından 2009'da diyaloğu teşvik etmek amacıyla kaldırılmıştı. Ancak SSPX hiçbir zaman Kilise içinde yasal statü kazanamadı; 2026'daki yeni atamalarla birlikte piskoposlar yeniden aforoz edildi, örgüt ikinci kez şizmatik ilan edildi ve Papa Francis döneminde tanınan tüm sakrament yetkileri geri alındı.
Rakamlar, kararın erişim alanını somutlaştırıyor. Kararname, örgütün 77 ülkedeki 751 rahibini doğrudan kapsıyor; SSPX toplamda 1.500 üye, 264 öğrenci ve 150.000-200.000 arasında sadık inancıyla küresel ölçekte faaliyet gösteren bir yapı.