İngiltere'de Kraliyet Donanması'nın Type 23 sınıfı fırkateyni HMS Sutherland'da yaşanan olay, Bulford Askeri Mahkemesi'nde görülen davayla ortaya çıktı.
Savcılık, tam yetkili nöbetçi subay Teğmen Samuel Hanney'nin, 3 Nisan 2025 sabahı görevini ihmal ederek henüz eğitim aşamasındaki Teğmen Thomas McNally'yi köprü üstünde yalnız bıraktığını ileri sürdü. Hanney, görevi ihmalkâr biçimde yerine getirmekle suçlanıyor.
143 milyon sterlinlik HMS Sutherland denizdeydi
Olay sırasında 133 metre uzunluğundaki HMS Sutherland, İngiltere'nin güney kıyısındaki Plymouth'tan Dorset'teki Lyme Bay'e doğru seyrediyordu. Geminin inşa maliyetinin yaklaşık 143 milyon sterlin olduğu belirtiliyor.
Savcı Teğmen Komutan Luis Canosa, Hanney'nin geminin köprü üstündeki nöbetçi subayı olduğunu ve görevini gözetimsiz yerine getirebilecek yeterliliğe sahip bulunduğunu söyledi.
Savcılığa göre Hanney üç noktada görevini ihmal etti: uygun gözetleme yapmadı, ikinci nöbetçi subayı yeterince denetlemedi ve köprü üstü ekibini etkili biçimde yönetmedi.
Bilgisayarın arkasında ne kadar kaldığı tartışılıyor
Davanın merkezindeki tartışmalardan biri Hanney'nin görev yerinden ne kadar süreyle ayrıldığı.
Mahkemede aktarılan bilgilere göre Hanney, meteorolojik haritalarla ilgili bir görevi tamamlamak için bilgisayar ışığının gece görüşünü etkilemesini önleyen bir perdenin arkasına geçti.
Hanney, askeri polise verdiği ifadede burada 14 dakika kaldığını kabul etti. Savcılık ise bilgisayar kayıtlarının sistemin 04.09 ile 04.30 arasında kullanıldığını gösterdiğini ve sürenin 21 dakikaya kadar çıkmış olabileceğini belirtti.
Stajyer subay: "Yalnız olduğumu fark ettim ve donup kaldım"
O sabah ikinci nöbetçi subay olarak görev yapan Teğmen Thomas McNally ise Hanney'nin daha uzun süre ortadan kaybolduğunu düşündüğünü anlattı.
McNally'nin nöbetçi subay yeterliliğini kazanmak için tamamlaması gereken 600 saatlik eğitimin yalnızca 100 saatini tamamladığı ve Hanney'yi görev sırasında gözlemlediği belirtildi.
McNally, Hanney'nin iki ayrı coğrafi konum işlemini 30 dakika arayla tamamlaması nedeniyle perdenin arkasında bir saatten fazla kalmış olabileceğini düşündüğünü söyledi. Gemide kimsenin dışarıyı gözetlemediğini fark ettiğini belirten genç subay, durumu tehlikeli bulduğunu ifade etti.
Hanney'yi neden uyarmadığı sorulan McNally, çok gergin ve korkmuş olduğunu söyledi. Yalnız kaldığını fark ettiğinde "donup kaldığını" anlatan McNally, daha sonra durumu başka bir mürettebat üyesine bildirdi. Olayın ardından konu geminin kaptanına iletildi.
Donanmada kritik sınır: En fazla 5 dakika
Mahkemede ifade veren Donanma Seyir Subayı Komutan Thomas Boeckx, nöbetçi subayın köprü üstünde radar gibi araçlardan yararlanabileceğini ve bazı görevleri perdenin arkasında yerine getirebileceğini söyledi.
Boeckx'e göre bilgisayar ışığının diğer personelin gece görüşünü bozmaması için bu yöntem kullanılabiliyor. Ancak nöbetçi subayın burada bir seferde yalnızca iki ila üç dakika, en fazla ise beş dakika kalması gerekiyor.
Boeckx, olayın değerlendirilmesinin Hanney'nin dışarıyı ne kadar süre gözetlemediğine bağlı olduğunu ve durumun ihmal açısından tamamen "siyah-beyaz" olmadığını da belirtti.
14 dakika mı, 21 dakika mı, bir saat mi?
Askeri mahkemenin önündeki kritik meselelerden biri bu nedenle Hanney'nin görevinden gerçekte ne kadar süre uzak kaldığının belirlenmesi.
Hanney 14 dakika kaldığını söylerken bilgisayar kayıtları 21 dakikalık bir zaman aralığına işaret ediyor. McNally ise bunun bir saate kadar çıkmış olabileceğini düşünüyor.
Boeckx'in askeri polise verdiği ve mahkemede okunan değerlendirmesine göre 14 dakikalık ayrılık istemeden gerçekleşmişse durum mesleki yetersizlik olarak değerlendirilebilir ve subayın görevden alınarak yeniden eğitime gönderilmesi gerekebilir. Bunun kasıtlı yapılması halinde ise ihmal olarak değerlendirilebileceği belirtildi.
Savcılık ise sürenin 14 veya 21 dakika olmasının sonucu değiştirmediğini ve her iki durumda da nöbetçi subayın görevinden gereğinden uzun süre uzak kaldığını savunuyor.
Teğmen Samuel Hanney hakkındaki görevi ihmal davası devam ediyor. Mahkeme henüz suçlamaya ilişkin nihai kararını açıklamadı.
