Kısmen aşırı sağcı olarak sınıflandırılan Almanya için Alternatif (AfD) partisinin kongresine geri sayım sürerken, Almanya gündemini de işgal etmeye başladı. Yelpaze hayli geniş: AfD'ye karşı duyurulan kitlesel protestolar, partinin olası bir yasaklama sürecine ilişkin tartışmalar ve parti yönetimi içindeki güç mücadelesi.
Bu gelişmeler arasında AfD yöneticilerinin son dönemdeki ırkçı söylemleri ise neredeyse arka planda kalıyor. Birden fazla siyasetçi, son günlerde Almanya milli futbol takımına ilişkin küçümseyici ifadeler kullandı. Brandenburg Eyalet Meclisi AfD Milletvekili Dominik Kaufner, milli takım oyuncularının "etnik Alman" (Volksdeutsche) olmadıkları gerekçesiyle tam anlamıyla "gerçek Alman" sayılamayacağını savundu. Bu kavram, özellikle Naziler döneminde Yahudileri, Siyahları, Sinti ve Romanları "Alman olmayanlar" olarak dışlamak amacıyla kullanılıyordu.
AfD'nin Thüringen Eyaleti Başkanı Björn Höcke de milli takımdaki siyah oyuncular hakkında ırkçı şakalar yaptı.
Bu tür açıklamalar ve AfD'nin toplumsal çeşitliliğe yönelik genel olumsuz tutumu nedeniyle farklı gruplar, Thüringen eyaletinin başkenti Erfurt'ta yapılacak kongreye karşı protesto çağrısında bulunuyor.
Sivil toplum kuruluşlarından protesto
AfD karşıtlarının oluşturduğu "Zusammenstehen" (Birlikte Durmak) ittifakına kiliseler, sendikalar, siyasi partiler, insan hakları örgütleri ve spor kulüpleri katıldı. İttifak, 4 ve 5 Temmuz'daki parti kongresine karşı barışçıl gösteriler için Almanya genelinde çağrı yapıyor.
Daha küçük çaplı olan "Widersetzen" (Direnmek) isimli eylem ittifakı ise kongrenin tümüyle "bloke edilmesine" yönelik eylem çağrısında bulunuyor. Çeşitli medya haberlerine göre polis, şiddet eğilimli aşırı solcuların da protestolara katılımını bekliyor. Bu nedenle alarma geçen emniyet makamları, Erfurt ve çevresinde geniş önlemler alıyor.
Almanya genelinde sık sık AfD'ye karşı geniş katılımlı protesto gösterileri düzenleniyor. Çeşitli STK'lar, partinin Erfurt'taki kurultayına karşı da eylem çağrısı yaptı
Thüringen eyaletinin Sosyal Demokrat Partili (SPD) İçişleri Bakanı Georg Maier, Eyalet Meclisi'nin konuyla ilgili özel oturumunda yaptığı konuşmada polisin, hem AfD kongresi hem de barışçıl protestolar açısından toplantı ve gösteri özgürlüğü temel hakkını güvence altına alacağını açıkladı.
AfD, kongresinde yeni federal yönetimini seçecek. Halen parti eş genel başkanlığını yürüten Alice Weidel ile Tino Chrupalla yeniden aday ve seçilmelerine kesin gözüyle bakılıyor.
Diğer yönetim kurulu üyelikleri için yapılacak seçimlerin ise çekişmeli geçmesi bekleniyor. Bu seçimler, partinin yönelimi üzerinde belirleyici olacak. Birden fazla aşırı sağcı siyasetçi adaylığını açıkladı. Şansı yüksek adaylardan biri, AfD'nin Generation Deutschland (Almanya Nesli) adlı gençlik örgütünün başkanı Jean-Pascal Hohm. Hohm'un geçmişte partinin aşırı sağcı çevreleriyle çok yakın temasları oldu.
Partide aşırı sağcıların etkisi artacak mı?
Thüringen'in güçlü AfD Eyalet Başkanı Björn Höcke de federal parti üzerindeki etkisini artırmak istiyor gibi görünüyor. Höcke'nin eyalet teşkilatındaki eş başkanı ve en yakın çevresindeki isimlerden Stefan Möller, Mayıs ayında federal sözcü yardımcılığına aday olacağını açıkladı. Thüringen AfD teşkilatı, örneğin Müslüman nüfusun yoğun olduğu ülkelerden gelen göçmen kökenli Almanları eşit değerde vatandaşlar olarak görmediği için Anayasayı Koruma Teşkilatı tarafından "kesin aşırı sağcı" olarak sınıflandırılıyor.
Alman anayasa hukukçularının hazırladığı yeni bir bilirkişi raporu da bu nedenle AfD'nin "anayasaya aykırı olduğu" sonucuna varıyor. Özgürlük Hakları Derneği'nden (Gesellschaft für Freiheitsrechte) proje yöneticisi Bijan Moini, "AfD, siyasi rakiplerini bastırmak istediği için demokrasi ilkesine karşı çıkıyor. Irkçı nitelikteki siyasi anlayışı, insanlar arasında farklı sınıflar oluşturduğu için insan onuruna da aykırı" açıklamasını yaptı.
AfD Eş Genel Başkanı Alice Weidel (solda), federal yönetimdeki ağırlığını korumayı, Thüringen AfD teşkilatı lideri Björn Höcke ise federal düzeydeki etkisini artırmayı hedefliyor
Raporun 25 Haziran 2026'da yayımlanmasının ardından çok sayıda siyasetçi ve dernek, AfD'nin yasaklanması için süreç başlatılması çağrısında bulundu. Bunun Federal Meclis, federal hükümet veya Eyalet Temsilciler Meclisi tarafından kararlaştırılması gerekiyor. Ardından Almanya'nın en yüksek mahkemesi olan Karlsruhe'deki Federal Anayasa Mahkemesi, partinin yasaklanıp yasaklanmayacağına karar verecek.
AfD ise yıllardır bu suçlamalara karşı çıkıyor. Partiye yönelik eleştirileri düzenli olarak AfD'yi siyasi rakip olarak saf dışı bırakma girişimi diye nitelendiriyor.
Parti son yıllarda seçimlerde çok sayıda başarı elde etti ve Doğu Almanya'da en büyük siyasi güç konumuna yükseldi. Parti, Eylül 2026'da Saksonya-Anhalt ile Mecklenburg-Vorpommern'de yapılacak eyalet seçimlerinin ardından eyalet başbakanlıklarını üstlenmek istediğini açıkladı.
