Pakistan ve Katar'ın arabuluculuğunda gerçekleştirilen görüşmelerin ardından yayımlanan ortak açıklamada, tarafların ilk gün sonunda "cesaret verici ilerleme" kaydettiği ve 60 gün içinde nihai bir anlaşmaya ulaşılmasını hedefleyen yol haritası üzerinde uzlaştığı belirtildi.
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi de görüşmeler sonrasında yaptığı açıklamada özellikle Lübnan'daki çatışmaların sona erdirilmesine yönelik çabalarda önemli ilerleme sağlandığını belirtti.
Teknik müzakereler devam edecek
İran devlet medyasına göre meclis başkanı Muhammed Bakır Kalibaf,Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, Merkez Bankası Başkanı Abdulnasır Hemmati ve diğer üst düzey yetkililerden oluşan heyet İsviçre'den ayrılarak Tahran'a döndü.
Buna karşın Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi başkanlığındaki teknik ekip İsviçre'de kalarak geçen hafta imzalanan İslamabad Mutabakatı'nın uygulanmasına ilişkin ayrıntıları görüşmeyi sürdürecek.
JD Vance: Büyük ilerleme sağladık
Öte yandan ABD başkan yardımcısı JD Vance, bugün TSİ ile öğle saatlerinde yaptığı açıklamada “Bölgesel bir ateşkes istiyoruz. Nükleer denetçiler muhtemelen bu hafta hatta belki bugün bile göreve başlayabilir” dedi.
Vance, “24 saat öncesine göre bile çok büyük ilerleme sağladık” ifadelerini kullanırken, “Netanyahu ile görüştünüz mü sorusuna” ise “Sürekli temas halindeyiz, bölgesel dostlarımızı sürekli bildiriyoruz” yanıtını verdi.
En büyük sınav: Lübnan
Müzakerelerde en kritik başlıklardan biri Lübnan'daki çatışmalar oldu. Taraflar, Lübnan'daki ateşkesin uygulanmasını izlemek amacıyla bir koordinasyon mekanizması kurulmasını değerlendirdi.
Ancak bölgede tansiyon düşmüş değil. İsrail Dışişleri Bakanı Gideon Saar,İsrail'in güney Lübnan'daki "güvenlik bölgesinden" çekilmeyeceğini açıkladı. Saar, Hizbullah'ın tehdit oluşturmaya devam ettiğini savunurken, İsrail'in Lübnan'da toprak talebi bulunmadığını öne sürdü.
Öte yandan Lübnan Cumhurbaşkanı Joseph Avn, ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, Beyaz Saray danışmanı Jared Kushner ve Katar Başbakanı Şeyh Muhammed bin Abdurrahman Al Sani ile telefon görüşmesi gerçekleştirdi. Tarafların Lübnan'daki ateşkesin kalıcı hale getirilmesi ve İsrail saldırılarının azaltılması için atılabilecek adımları ele aldığı bildirildi.
Yaptırımlar ve nükleer program masada
Görüşmeler kapsamında ABD'nin İran petrolü, petrokimya ürünleri ve türevlerine yönelik bazı yaptırımları geçici olarak hafifletmeye hazırlandığı belirtiliyor. Ayrıca Katar bankalarında dondurulan İran varlıklarının serbest bırakılmasına ilişkin mekanizmalar da ele alınıyor.
Washington yönetimi, müzakerelerde İran'ın yüksek düzeyde zenginleştirilmiş uranyum stoklarının azaltılması ve nükleer faaliyetlerine ilişkin yeni sınırlamalar getirilmesini hedefliyor. Tahran ise yaptırımların kaldırılması ve dondurulan varlıklarına erişim sağlanmasını öncelikli şart olarak görüyor.
Taraflar arasında geçen hafta varılan çerçeve anlaşmanın uygulanmasına yönelik teknik görüşmelerin önümüzdeki günlerde devam etmesi bekleniyor.
